Những mảnh ghép tri thức âm nhạc

Khám phá kho lưu trữ kỹ thuật số, nơi kết nối các thế hệ nghệ sĩ, câu chuyện đằng sau những bản nhạc bất hủ và mạng lưới tri thức âm nhạc sâu rộng.

Ngẫu nhiên

Những Mảnh Ghép & Giai Thoại

Xem tất cả
Tiểu sử Nghệ sĩ

Phương Vy

update_topic(strategic_intent='Creating an encyclopedia entry for Phương Vy based on the provided data, following specified formatting and content rul...

Thông tin Bài hát

Anh vẫn buồn như xưa

Tổng quan Bài hát "Anh vẫn buồn như xưa" được sáng tác và viết lời bởi nhạc sĩ Tăng Nhật Tuệ. Năm sáng tác: Đang cập nhật. Tăng Nhật Tuệ là một nhạc ...

Thông tin Bài hát

Anh đứng đây là đâu

Tổng quan Tên bài hát: Anh đứng đây là đâu Người sáng tác nhạc: Đang cập nhật Người viết lời: Đang cập nhật Năm phát hành: Đang cập nhật Nội dung n...

Tiểu sử Nghệ sĩ

Phượng Hằng

update_topic(strategic_intent='Creating an encyclopedia entry for Phượng Hằng based on the provided data, adhering to all specified formatting and con...

Giai Thoại Cuốn Hút

Xem tất cả

Sao biển

Như một duyên phận, nữ danh ca Lệ Thu khi chọn nghệ danh cho mình có lẽ đã không thể ngờ rằng cô của sau này lại trình bày thành công rất nhiều ca khúc về mùa thu, như làNước Mắt Mùa Thu, Chiếc Lá Thu Phai, Mùa Thu Chết, Nhìn Những Mùa Thu Đi…vàThu, Hát Cho Người,một sáng tác dành cho mối tình trong vắt, hồn nhiên thời trẻ của nhạc sĩ Vũ Đức Sao Biển. Vào giữa năm 2020, làng văn nghệ đã mất đi nhạc sĩ Vũ Đức Sao Biển. Hơn nửa năm sau đó, người ca sĩ trình bày thành công nhấtThu, Hát Cho Ngườicũng đã từ giã cõi đời… Click để nghe Lệ Thu hát Thu, Hát Cho Người Nhạc sĩ Vũ Đức Sao Biển sáng tác nhạc phẩm này vào năm 1968, khi ông vừa tròn 20 tuổi. Hoài niệm về thời điểm ra đời của ca khúc, trong bài viết“Tôi viết Thu, Hát Cho Người”, nhạc sĩ đã từng tâm sự: “Thuở ấy, tôi hai mươi tuổi. Tháng 9, mùa thu, tôi trở về quê nhà Quảng Nam, cầm cây đàn guitar lên đồi sim xưa. Người bạn nghèo thời trung học của tôi không còn nữa, chỉ còn đây khu đền tháp với những nàng Apsara lặng lẽ nhảy múa ngàn năm. Thuở ấy, tâm hồn tôi trong sáng lắm, cứ y như dòng suối trong vắt êm đềm xuôi chảy dưới chân đồi. Mùa thu, hoa sim tím nở như một tấu khúc dịu dàng. Hoa sim, cái màu hoa tím nhạt lãng mạn, bình dị giữa thu vàng sao mà gợi nhớ đến thế. Tôi nhớ hoa, nhớ người. Và úp mặt sau thùng đàn làm bàn, tôi đặt tờ giấy kẻ nhạc lên, viết “Thu, Hát Cho Người” Dòng sông nào đưa người tình đi biền biệt.Mùa thu nào cho người về thăm bến xưa Bản tình ca thuở đôi mươi bắt đầu với hai câu hỏi tu từ như thế. Hỏi để mà hỏi với chính mình và biết rằng không có câu trả lời. Cái tựa ca khúc là Thu, hát cho người thật ra là hát cho chính mình, hát với mùa sim, tháp cổ, dòng sông.” Trở lại quê nhà, cảnh cũ còn đó, mà người xưa đã “biền biệt” phương trời xa, trong niềm xúc cảm dạt dào, mạch thơ mạch nhạc tuôn trào tự nhiên, những lời hát cứ thế ùa về chân phương, giản dị: Hoàng hạc bay, bay mãi bỏ trời mơVề đồi sim, ta nhớ người vô bờ Và người con gái tên “Thu” xinh đẹp, chất xúc tác cho dòng cảm xúc mỹ miều trào dâng ấy chính là cô nữ sinh cùng trường với nhạc sĩ tại quê nhà Hội An (Quảng Nam). Nàng học dưới ông hai lớp, nhưng do nhà gần nhau, cùng trong một làng nên họ thường đi về chung đường mỗi chiều thứ bảy khi trở về nhà và chiều chủ nhật từ nhà lên trường. Con đường đi bộ dài đằng đẵng hơn 5km lại phải qua hai chuyến đò ấy chắc hẳn đã chất chứa rất nhiều kỷ niệm, không thể xóa nhòa trong lòng “người bạn học” Vũ Đức Sao Biển. Mối tình học trò “sớm nở chóng tàn” đã chẳng thể đi đến đâu, nhưng trong lòng người nhạc sĩ đa sầu đa cảm, mối tình đó luôn được khắc ghi, ẩn dấu sâu trong tim chỉ chờ dịp để lại bùng lên, rực cháy: Ta vẫn chờ em dưới gốc sim già đó,Để hái dâng người một đóa đẫm tương tưĐêm nguyệt cầm ta gọi em trong gióSáng linh lan hồn ta khóc bao giờ Những lời hát lãng đãng như mây trời, hoang hoải như lòng người nhưng lại sâu lắng, trĩu nặng đầy tự sự. Cái hay của Vũ Đức Sao Biển là ông không mượn quá nhiều những điển tích điển cố, những hình ảnh quen thuộc trong văn chương để viết nên những lời ca đầy hình tượng. Những hình ảnh:“gốc sim già”, “đóa đẫm tương tư”, “sáng linh lan”có lẽ chỉ mới xuất hiện duy nhất trong âm nhạc Vũ Đức Sao Biển. Chỉ với một chữ“gốc sim già”trong câu hát“ta vẫn chờ em dưới gốc sim già đó”, mà như kéo cả không gian, thời gian xung quanh chàng trai vào miền miên viễn. Chỉ với“đoá đẫm tương tư”trong câu hát“để hái dâng người một đóa đẫm tương tư”cũng đủ để lột tả hết khối tình sâu nặng đang đè nặng trái tim người con trai. Nhưng đặc biệt nhất phải kể đến câu hát“sáng linh lan hồn ta khóc bao giờ”. “Sáng linh lan” là gì? Nhạc sĩ Vũ Đức Sao Biển có lần được hỏi về ý nghĩa của cụm từ này đã mỉm cười trả lời rằng, ai muốn hiểu sao thì hiểu. Quả là rất bí ẩn. Nhưng nếu“linh lan”ở đây chính là tên của loài hoa linh lan trắng muốt, tinh khôi có hình dáng tựa như những giọt nước mắt đang nhỏ xuống, thì có vẻ như bí mật của câu hát đã được lật mở. Đó là một nỗi niềm tương tư, sầu muộn tê dại cả thể xác lẫn linh hồn, liên tục không ngừng nghỉ từ đêm sang ngày:“đêm nguyệt cầm ta gọi em trong gió, sáng linh lan hồn ta khóc bao giờ”. Ta vẫn chờ em trên bao la đồi nươngTrong mênh mông chiều sươngGiữa thu vàng, bên đồi sim trái chínMột mình ta ngồi khóc tuổi thơ bay Chỉ bằng những nét vẽ mộc, giản dị, chân phương và thuần Việt, nhạc sĩ đã hoạ xong bức tranh phong cảnh mùa thu với“đồi sim trái chín”, với“bao la đồi nương”, và“mênh mông chiều sương”.Đó không phải là một mùa thu vàng ruộm với sắc vàng lá đỏ, phố xá, công viên co cụm buồn tanh thường thấy trong thơ trong nhạc, mà là một mùa thu buồn hoang hoải mênh mông của những miền quê xa vắng, với những gam màu nhạt nhoà, buồn tẻ. Đó là bức tranh đồi nương bao la mờ nhạt dưới sương, là màu tím sầu buồn hoang hoải của sim chín, là màu vàng loang lổ của nắng chiều pha lẫn trong sương. Và trong bức tranh bao la đó, hình ảnh người nhạc sĩ si tình trở nên nhạt nhoà, nhỏ bé, cô độc hơn bao giờ hết. “Một mình ta ngồi khóc tuổi thơ bay”,là một câu hát đầy hình tượng ẩn dụ, thuần Việt và hay xuất sắc. Người con trai dù đã trưởng thành, đã đi xa, nhưng khi trở lại miền đất kỷ niệm xưa cũ bỗng như trở lại thành đứa trẻ, bỗng ngồi khóc, bởi vì thứ quý giá nhất của mình đã bay xa mãi về phương trời, đó chính là tuổi thơ, là người bạn gái xưa kia, là mối tình khờ trong veo trong vắt, tinh khôi thuần khiết như những đoá linh lan không bao giờ còn có được nữa. Và cái trạng thái“ngồi khóc tuổi thơ bay”có lẽ ai trong đời cũng sẽ trải qua ít nhất một lần hoặc chí ít là trong một khoảnh khắc nào đó. Đặc biệt khi người ta vừa mới trưởng thành, vừa bỗng dưng trở thành người lớn thì cái sự quyến luyến, nhớ thương vẫn còn rất sâu đậm. Nhưng dẫu có khóc hết nước mắt, có nhớ thương, quyến luyến bao nhiêu thì cũng chẳng thể thay đổi được điều gì, bởi đó là số phận chung của loài người, chẳng ai có thể cải đổi: Thời gian nào trôi bềnh bồng trên phận ngườiBiệt ly nào không muộn phiền trên dấu môiMàu vàng lên, biêng biếc ánh chiều rơiNhạc hoài mong, ta hát vì xa người Đâu đó trong lời hát thấp thoáng những suy tư vừa chớm nở về cuộc đời, phận người, biệt ly của chàng nhạc sĩ tuổi 20. Nhưng lý trí thì chấp nhận mà trái tim vẫn thổn thức tương tư.“Màu vàng lên, biêng biếc ánh chiều rơi”là một câu hát đầy chất thơ, thể hiện sự khéo léo, tài tình và tinh tế của người nhạc sĩ. Đó là cái màu vàng vọt của chiều thu, khi mà bóng chiều đang dần lấn lướt, dần che khuất ánh nắng chiều “biêng biếc” trên cao. Trong sự chuyển động của thời gian và sắc màu trong không gian của buổi chiều thu vàng ấy, ta nghe như có cả những thanh âm rất khẽ trong lời hát, thanh âm vút lên nhè nhẹ của“màu vàng lên”, thanh âm rơi khẽ, ngân vang như tiếng chuông xa của“ánh chiều rơi”.Tất cả nhưng âm thanh vi tế đó của đất trời hoà quyện vào khúc“nhạc hoài mong”của người nhạc sĩ: Thu hát cho người, Thu hát cho người, người yêu ơi! Những lời hát vang vọng, da diết, đắm say tưởng như chẳng bao giờ có thể kết thúc, tưởng như tiếng gọi người thương thật ra lại là khúc nhạc để nhạc sĩ tự ve vuốt, tự hát cho mình như lời chia sẻ của chính ông sau này. Có một điều đặc biệt, theo tiết lộ của nhạc sĩ, “Thu” thật ra chỉ là tên gọi ở nhà mà nhạc sĩ Vũ Đức Sao Biển thường dùng để gọi cô gái, chứ không phải là tên thật của cô khi đi học. Vây nên, trong nhiều câu chuyện, giai thoại lan truyền sau này, có chi tiết kể rằng cô Thu trong ca khúc tên thật là Hồ Thị Thu là không chính xác. Ngoài“Thu, Hát Cho Người”, nhạc sĩ Vũ Đức Sao Biển còn nhắc đến cô gái trong hai ca khúc khác của ông làĐôi MắtvàPhố Giáng Hương. Có một giai thoại vui liên quan đếnThu, Hát Cho Người,trong một lần gặp gỡ văn nghệ, khi nhạc sĩ Vũ Đức Sao Biển nhắc về câu hát“Ta vẫn chờ em dưới gốc sim già đó. Để hái dâng người một đóa đẫm tương tư…”thì bị nhà văn Sơn Nam “phê bình” thẳng thắn: “Mày nói dóc! Cây sim ngoài Quảng Nam của mày thấp tịt, vậy mày ngồi chỗ nào để đợi con nhỏ đó? Mà cái đồi sim thì trống huơ trống hoác, con nhỏ đó có đến thì mày mần ăn được gì?” Vũ Đức Sao Biển phân bua là cây sim già khi mọc trên đồi cát thì rất lớn, cao vài ba mét, tỏa bóng mát quanh năm. Ngày ấy, tuổi 20, lòng Vũ Đức Sao Biển vô cùng trong sáng chẳng bao giờ dám nghĩ tới hai chữ “mần ăn” như “ông già Nam bộ” đã nói. Có thể nói, ca khúcThu, Hát Cho Ngườiđược ra đời nhờ sự cộng hưởng của nhiều yếu tố, kết hợp với một “trạng thái lên đồng” như chính nhạc sĩ Vũ Đức Sao Biển từng nói nói sinh thời. Trạng thái đó được tạo lập khi tâm hồn người nhạc sĩ giao thoa được với những tinh túy nhất của âm điệu, để thăng hoa đến một mức độ có thể vượt thoát lên trên tất cả những điều thông thường, như là một người lên đồng, thoát khỏi được thực tại để chìm đắm vào một cõi nhạc miên viễn. Đó là trạng thái không thường xảy ra, bởi vì như nhạc sĩ từng thổ lộ, nếu như sau này ông có trở lại với đồi núi ngày xưa ấy, ngồi một mình trong chiều thu vàng ruộm với ngàn hoa sim tím đẹp mênh mông trong tâm trạng buồn vì tình yêu, thì ông vẫn không thể viết ra được một khúc tình ca đẹp nhưThu, Hát Cho Ngườicủa ngày xưa. Bởi vì trạng thái “lên đồng” đã mất, đã không còn tâm hồn, tâm tình và những suy tưởng, cảm xúc trong sáng của thời đôi mươi. Cái giây phút ấy đi qua một lần và đi mãi. Bài: Niệm QuânBản quyền bài viết của nhacxua.vn Ngày 22/8/2024, khi ở tuổi 61, Trường Vũ - ca sĩ nổi tiếng với các ca khúc "Thân phận nghèo",... Giai điệu Bolero, với xuất xứ từ các thể loại nhạc như Rumba, Habanera, Valse và Tango, đã du nhập... Việc tặng bông trong các buổi đờn ca tài tử đã trở nên phổ biến trong những thập kỷ gần... Trong bài hát "Chiều Trên Phá Tam Giang" của nhạc sĩ Trần Thiện Thanh có câu: "Giờ này Thương Xá... Trong những thập niên 1950, 1960 và 1970, hình ảnh những chiếc taxi hai màu xanh - trắng (hoặc vàng... Những ai từng học ở trường Đại học Văn Khoa xưa, nay là trường Đại học Khoa học Xã hội... © 2020NhacXua.VN- Nhạc Xưa Thời Báo.

Dư Âm

Đêm qua mơ dáng em đang ôm đàn dìu muôn tiếng tơKhông gian trầm lắng như âu yếm ru ai trong giấc mơ Hơn 70 năm đã trôi qua, những giai điệu tuyệt đẹp, bay bổng, lãng mạn của ca khúcDư Âmvẫn được yêu thích, mến mộ và được xem là một trong những tuyệt tác của âm nhạc Việt Nam. Nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý sáng tácDư Âmcuối thập niên 1940, khi dòng nhạc tiền chιếnđang trong thời kỳ cực thịnh. Sau năm 1954, ông chuyển sang sáng tác các ca khúc cổ động cách mạng khi những ca khúc được cho là lãng mạn, ủy mị bị cấm. Ca khúcDư Âm, dẫu bị chi phối bởi những yếu tố chính trị, bị cấm hát ở các vùng chιến khu vẫn được phổ biến và yêu thích khắp nơi. Nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý nhớ lại, thời điểm đó, ông từng bị kiểm điểm, phê bình vì đã sáng tác nhạc ủy mị, lãng mạn, không đúng đường lối và bị yêu cầu đi khắp nơi để “nói lại”, phủ nhận các tư tưởng được cho là “không đúng” trong sáng tác của chính mình. Trong hồi ký viết tháng 2/1987, nhạc sĩ viết:“Thực tế hồi đó lịch sử đã sang trang, nhưng phải nói thật, chủ yếu mới là về mặt chính trị. Còn văn học nghệ thuật, ai kiểm soát được những cái đầu còn mang nặng những tàn dư xưa”,vậy nên“Tôi có đi, nhưng nói không được, vì nói tới đâu người ta lại cười đến đó..”. Ca khúcDư Âmdù bị cấm hát ở các vùng chιến khu, vẫn được yêu thích và phổ biến tại các đô thị từ Bắc tới Nam, được phát đi phát lại trên đài phát thanh Pháp Á. Đặc biệt, trong bộ phim đầu tiên được thu tiếng của điện ảnh Việt Nam và phát hành tại Hà Nội là phimKiếp Hoa, bàiDư Âmđã được lựa chọn là ca khúc chính với tiếng hát của 2 chị em kiều nữ Kim Chung và Kim Xuân. Click để nghe Dư Âm trong phim Kiếp Hoa năm 1952 Kiếp Hoalà một bộ phim được sản xuất mang tính cách gia đình, với cách thức làm phim còn rất thô sơ, đơn giản và không được phổ biến rộng rãi trong bối cảnh điện ảnh vẫn còn khá xa lạ và sân khấu cải lương mới là món ăn tinh thần chính của quần chúng yêu văn nghệ. Nhưng việc những nhà sản xuất lựa chọnDư Âmđể gửi gắm trong một tác phẩm điện ảnh mang tính đột phá, mở đường như vậy cho thấy vị trí của ca khúc trong lòng người yêu nhạc thời điểm đó là rất đặc biệt. Click để nghe Sĩ Phú hát Dư Âm trước 1975 Đêm qua mơ dáng em đang ôm đàn dìu muôn tiếng tơKhông gian trầm lắng như âu yếm ru ai trong giấc mơMái tóc nhẹ rung, trăng vờn làn gióYêu ai anh nắn cung đàn đầy vơi đôi mắt xa vời Chia sẻ về hình ảnh người con gái có“mái tóc nhẹ rung”thấp thoáng trong lời hát, nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý kể, đó là cô gái tên Hằng mà trong một lần về chơi nhà bạn ở Quỳnh Lưu, Nghệ An, nhạc sĩ đã có duyên gặp gỡ. Gia đình người bạn của nhạc sĩ khi đó có hai cô con gái vừa tới tuổi cập kê, cô chị 22 tuổi, còn cô em 16 tuổi. Người bạn có ý muốn giới thiệu cô chị 22 tuổi cho nhạc sĩ. Tuy nhiên, trái tim chàng nhạc sĩ trẻ đã sững sờ, loạn nhịp, khi cô em gái “bất thần xuất hiện, đến sau lưng chị, tì cằm vào ghế chị ngồi và nhìn tôi với đôi mắt đen tròn lay láy. Ôi! Đôi mắt kỳ diệu đã hút hồn khiến tôi sững sờ, đờ đẫn, rồi lặng im như người mất hồn”. Tuy nhiên, mối duyên tình này đã bị gia đình cô gái cấm cản bởi cô còn quá nhỏ. Những lần sau đó, nhạc sĩ tìm cớ ghé lại nhà bạn chơi, nhưng chỉ được ngồi nói chuyện với bạn ngoài sân, chứ không hề được gặp gỡ riêng tư hay thổ lộ với người thương. Trong một lần ghé thăm vào đêm trăng sáng, nhạc sĩ ngồi trò chuyện với bạn ngoài sân, thì thoáng thấy cô gái ngồi hong tóc bên thềm nhà. Những sợi tóc dài đen nhánh óng ánh dưới trăng, bay bay theo làn gió khiến trái tim chàng nhạc sĩ xao xuyến không thôi. Hong tóc xong, cô ôm đàn ngồi hát khe khẽ. Những hình ảnh đó tạc vào lòng nhạc sĩ những dấu vết dư âm khó phôi phai. Ngay khi trở về đơn vị, nhạc sĩ đã ngồi xuống viết liền một mạch trong đêm để hoàn thành ca khúcDư Âmvới những lời ca mở đầu lâng lâng, xúc động. Chàng trai trẻ mang trái tim yêu thuần khiết của mình đến với cô gái nhỏ nhưng không thể vượt qua rào cản gia đình, đành ngậm ngùi “vòng vèo” xung quanh cô gái. Nhạc sĩ hẳn đã rất sầu buồn, tuyệt vọng khi bước đến nhà cô gái, bởi tình yêu còn chưa chớm nở đã bị cản ngăn, nhưng nỗi nhớ nhung, niềm hy vọng mong manh vẫn kéo chàng trai si tình tìm đến, trong sự thấp thỏm, lo âu và mong ngóng. Nhạc sĩ hẳn chỉ dám mong được thấy bóng dáng người thương thấp thoáng đâu đó quanh nhà, hoặc chỉ cần nghe tên, nghe tin chứ không dám mong ước gì nhiều hơn. Nhưng đêm trăng đó bỗng chốc trở thành một đêm trăng thần tiên, ảo diệu khi chàng được ngắm nhìn người thương thật lâu, thật thơ, được nghe tiếng đàn dìu dặt, tiếng hát khe khẽ êm êm… Vì vậy mà những hình ảnh dẫu rất thực mà nhạc sĩ lại ngỡ là mơ. Và trong “giấc mơ” ấy, người như lạc bước vào khu rừng tình mộng với“không gian trầm lắng”,riêng tư tuyệt đối. Trong mắt chàng trai si tình, chỉ có bóng dáng cô gái là hiển hiện rõ ràng với “Mái tóc nhẹ rung, trăng vờn làn gió”, còn mọi thứ khác đều nhòa đi… Ngồi ở phía xa, chắc hẳn chẳng thể nghe rõ tiếng hát, tiếng đàn của cô gái, nhưng ông biết chắc đôi tay ấy đang“ôm đàn dìu muôn tiếng tơ”và đôi môi ấy đang“âu yếm ru ai trong giấc mơ”,bởi lòng người thưởng ngoạn đã say sưa, thổn thức, mềm lơi tự bao giờ, để rồi “Yêu ai anh nắn cung đàn đầy vơi đôi mắt xa vời”… Click để nghe Tuấn Ngọc hát Dư Âm Anh yêu tiếng hát êm như lời nguyền đẹp bao ước mơAnh như lầu vắng em như ánh trăng reo muôn ý thơMuốn nói cùng em đôi lời trìu mến…Tim anh băng giá đang ngại ngùng câu năm tháng mong chờ Trong cơn mộng tưởng say mê, chàng đã ngỡ những lời hát trên môi người thương tựa như những lời nguyện ước chung đôi trong trái tim mình. “Anh như lầu vắng em như ánh trăng reo muôn ý thơ”, còn gì đẹp hơn, thơ hơn bức tranh tình tự kinh điển “lầu vắng” và “ánh trăng”. Trong cơn mộng tưởng, trong dòng cảm xúc thăng hoa, chàng trai trẻ bỗng chốc quên mất mọi rào chắn đang cản lối, muốn đứng ngay dậy, chạy đến bên người thương, thổ lộ lời yêu: “muốn nói cùng em đôi lời trìu mến…Nhưng rồi, sực tỉnh cơn mê và chàng chợt nhận ra “tim anh băng giá đang ngại ngùng câu năm tháng mong chờ”. Nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý sau này đã thổ lộ, khi hạ bút viết câu hát bi thương này, trái tim ông đã tan nát lắm rồi, không còn hy vọng gì nữa. Vậy nên, sự níu kéo dường như cũng tuyệt vọng, hão huyền: Hẹn em từ muôn kiếp trướcNhớ em mấy thuở bạc đầuAnh đã âu sầu vì đường tơ vương vấnEm để cung đàn đưa anh về đâu? Tình cảm mà nhạc sĩ dành cho cô gái hẳn sâu nặng lắm, rung cảm dữ dội lắm mới có thể viết lên những câu hát đầy tự sự, trĩu nặng như thế: “Hẹn em từ muôn kiếp trước, nhớ em mấy thuở bạc đầu”.Câu hát“anh đã âu sầu vì đường tơ vương vấn”giống như một lời biện hộ, rằng anh không cố tình vương vấn mà tại đường tơ cứ vương vấn đó chứ, trái tim anh cứ loạn nhịp đó chứ, là do duyên tình đưa đẩy đó thôi. Và em, lẽ nào cứ vô tư lự như vậy mãi, em định để mặc anh mãi âu sầu, vương vấn vậy sao? “Em để cung đàn đưa anh về đâu”tựa một lời trách yêu của chàng trai si tình dành cho cô gái nhỏ. Dư âm tiếng hát reo lên trong lòng anh bao nhớ nhungĐê mê lòng nhớ đêm qua giấc mơ môi em hé rungAnh muốn thành mây nương nhờ làn gióĐưa anh tới cõi mơ hồ nào đây muôn kiếp bên nàng Chẳng thể chống lại thực tại phũ phàng và định mệnh nghiệt ngã, chàng nhạc sĩ si tình đành ôm ấp “dư âm” để ve vuốt cõi lòng tan nát, bi thương của mình, và đành mượn những nốt nhạc bay bổng để xây mộng chung đôi với người thương. “Anh muốn thành mây nương nhờ làn gió, đưa anh tới cõi mơ hồ nào đây muôn kiếp bên nàng”là nỗi lòng, ước mơ rất thực của nhạc sĩ. Đến tận 8 năm sau đó, trong một dịp tình cờ gặp lại cô Hằng, lúc ấy đã đi lấy chồng, nhạc sĩ dường như vẫn cố trốn chạy trái tim đau của chính mình. Kể về lần gặp gỡ đó, ông viết: “Một chiều đi đến Vĩnh Yên, trời chuẩn bị mưa, tôi ghé vào một doanh trại trên đồi trú mưa. Nhưng vừa nộp xong giấy tờ cho bảo vệ, tôi bỗng thấy một người trong trang phục quân đội chỉnh tề từ xa đi tới. Tôi vô cùng hoảng hốt khi nhận ra người đó chính là Hằng. Hình như cô ấy cũng nhận ra tôi nên dừng lại từ xa. Tôi vội vàng vào trạm bảo vệ xin lại giấy tờ, rồi như người mất hồn đi qua mặt cô, ra cổng và đi thật nhanh như chạy trốn. Kỳ thực trong thâm tâm tôi lúc ấy chỉ nghĩ rằng: Không muốn để ai hiểu lầm tôi mượn cớ để được gặp người mình yêu”. Đến mãi sau này, dù đã trải qua nhiều biến cố cuộc đời, trong sâu thẳm trái tim người nhạc sĩ, vẫn nguyên vẹn một bóng hình xưa cũ. Ông thừa nhận:“..Đến bây giờ và suốt đời có lẽ tôi vẫn yêu. Tôi không sao quên được đôi mắt và nụ cười của người con gái tuổi 16 ấy. Bây giờ tôi vẫn yêu là yêu cái dư âm đó thôi, chứ làm gì có cái thật để mà yêu. Mà cái dư âm thì còn mãi, yêu như thế cũng được và cũng tốt đấy chứ…”. Trong âm nhạc Việt Nam, hiếm có ca khúc thất tình nào mà đầy mật ngọt, lóng lánh sắc hương, du dương, lả lướt, tuyệt đẹp nhưDư Âm. Vậy nên dù trải qua bao thăng trầm cùng thời cuộc,Dư Âmvẫn mãi là khúc tình ca đầy mỹ cảm, sang trọng, quý hiếm, mãi được ngân lên, say đắm lòng người qua bao tiếng hát tài danh. Có thể kể đến một số giọng hát như: Sĩ Phú, Elvis Phương, Bài: Niệm QuânBản quyền bài viết của nhacxua.vn Ngày 22/8/2024, khi ở tuổi 61, Trường Vũ - ca sĩ nổi tiếng với các ca khúc "Thân phận nghèo",... Giai điệu Bolero, với xuất xứ từ các thể loại nhạc như Rumba, Habanera, Valse và Tango, đã du nhập... Việc tặng bông trong các buổi đờn ca tài tử đã trở nên phổ biến trong những thập kỷ gần... Trong bài hát "Chiều Trên Phá Tam Giang" của nhạc sĩ Trần Thiện Thanh có câu: "Giờ này Thương Xá... Trong những thập niên 1950, 1960 và 1970, hình ảnh những chiếc taxi hai màu xanh - trắng (hoặc vàng... Những ai từng học ở trường Đại học Văn Khoa xưa, nay là trường Đại học Khoa học Xã hội... © 2020NhacXua.VN- Nhạc Xưa Thời Báo.

Khúc mưa

Sáng tác cuối thập niên 1980, nhạc sĩ Phú Quang phổ nhạc từ bài thơ của Đỗ Trung Quân. Nhạc phẩm mang đậm phong cách lãng mạn Hà Nội với những nốt piano chậm rãi rụng đều ngoài hiên vắng như hạt mưa thu. Bài hát diễn tả sự cô đơn trống trải của tâm hồn trước sự vô định của thời gian, đồng điệu với những kiếp người tha hương, trở thành khúc ca gối đầu giường của những người yêu mưa phố cũ.

Tâm Sự Nàng Buram

Trong dòng nhạc vàng, có một chủ đề nhạc có thể ít người để ý đến, nhưng có khá nhiều bài hát quen thuộc đã trở thành bất tử, đó là nhạc viết về xứ Thượng, nhắc về những sơn nữ vùng cao nguyên. Nét đẹp tự nhiên, mộc mạc và thuần khiết như những bông hoa núi rừng của các cô gái miền sơn cước thường dấy lên những xúc cảm dạt dào của những người nhạc sĩ, rồi đi vào thi ca, âm nhạc, trở thành bất tử với thời gian. Kể từ thời tiền chiến đó có những ca khúc nhưSơn Nữ Ca, sau đó làTrăng Sơn Cước, Nương Chiều, Nụ Cười Sơn Cước…Sang đến thập niên 1960, 1970, có thêm nhiều bài nhạc vàng viết về xứ Thượng và sơn nữ, nổi tiếng nhất làNỗi Buồn Châu Pha, Thương Về Xứ Thượng, Chiều Lên Bản Thượng, Tiếng Hát Mường Luông(nhạc sĩ Lê Dinh),Người Tình La Lan(nhạc sĩ Hàn Châu), vàTâm Sự Nàng Buramcủa nhạc sĩ Ngân Giang – Ca khúc đã gắn liền với tên tuổi của ca sĩ Giao Linh. Rừng đêm âm u, ghềnh cheo leo dưới non mịt mùSuối nước tuôn róc rách chảy quanh co nước ngọt lại lành.Nước chảy về đâu, nước chảy về đâu?Tiếng hát ai nỉ non với tiếng khèn như ru lòng ngườiTiếng hát buồn làm sao… Nàng Buram thẩn thờ, ngồi ưu tư dưới trăng lạnh mờKhoé mắt xanh lóng lánh lệ rưng rưng với tâm sự buồnCó người nào hay nỗi lòng nàng không?Với trái tim đầu tiên, đã trót đem dâng cho một người, nhưng người vẫn vô tình. Bài hát viết về một nàng sơn nữ nơi núi rừng, đến tuổi yêu đương nàng biết mộng mơ và trao tình yêu cho một người, nhưng vì chàng trai vô tình không đáp lời nên nàng lúc nào cũng mang một nỗi trầm tư, lệ rưng khóe mắt, nỗi buồn sầu hiện diện trong giọng hát nỉ non của nàng ở nơi núi rừng. Click để nghe Giao Linh hát Tâm Sự Nàng Buram trước 1975 Ít người biết rằng đây là câu chuyện của thật của nhạc sĩ Ngân Giang. Theo vợ của nhạc sĩ kể lại, câu chuyện xảy ra tại một buôn làng xứ thượng ở Long Khánh vào khoảng giữa thập niên 1960. Lúc đó nhạc sĩ Ngân Giang đóng quân tại đây có chơi thân với một người bạn người đồng bào thiểu số, và người bạn này có người em gái là một sơn nữ xinh đẹp tuổi tròn trăng. Ban đầu nhạc sĩ Ngân Giang bị nàng thu hút, đôi bên bắt đầu chớm thân thiết thì ông chợt nhận ra rằng có nhiều sự khác biệt giữa 2 người đến từ 2 nền văn hóa khác nhau, nếu đến được với nhau thì sẽ khó có được hạnh phúc. Vì vậy chàng rút lui mà không biết rằng người sơn nữ đã đem lòng yêu thương sâu đậm chàng lính người miền xuôi. Sau đó anh của cô gái (cũng là bạn của nhạc sĩ Ngân Giang) nói lại với nhạc sĩ rằng cô đã rất đau khổ vì chuyện tình không thành. Thời gian sau này, nhớ về mối tình sơn nữ, thương cảm cho người xưa, nhạc sĩ Ngân Giang sáng tác ca khúc Tâm Sự Nàng Buram.Theo vợ của nhạc sĩ cho biết thì Buram là tên của buôn làng của cô gái. Rồi một ngày chàng trai kia đem nhiều lễ vật kết hôn cùng người sóc PRAI.Nào ai biết rằng có một người đau nhói trong tim đang úp mặt khóc ròng,Thương xót duyên phận mình, đó là nàng Buram… Có thể thấy, ở đoạn sau của bài hát, nội dung chàng trai kết hôn với cô gái làng bên là không đúng sự thật, nhưng dù vậy thì sự mô tả nỗi đau khổ của sơn nữ là đều dựa vào hoàn cảnh thật sự: Từng đêm trăng lên, nàng một mình ra suối vắng để than van với loài cỏ dại. Đó là mối tình dị tộc mà nếu có thành thì chắc gì đã được buôn làng ủng hộ, nên nàng chỉ có thể ôm nỗi đau cho riêng mình rồi cuối cùng là tuyệt vọng gieo mình xuống dòng suối vắng nơi rừng sâu. Từng đêm trăng lên, nàng Buram vẫn hay một mìnhĐến cuối con suối vắng ngồi than van với cây cỏ dại để tìm sầu vơi mối tình lẻ loiTiếng mõ khuya đổi canh với tiếng ngân vang xa tù vàCó thấu nỗi lòng nàng không? Một đêm mưa thu vầng trăng êm lấp mây mịt mùNỗi đớn đau xé nát quả tim non sắt son tình đầuNước càng nỉ non, suối càng thở than.Bóng tối đã vượt qua, sóc mới hay báo tin tìm nàng, nàng đã vĩnh biệt trần gian… Đông Kha – nhacxua.vn Đôi Mắt Người Xưa và Đường Tình Đôi Ngả là tên của 2 ca khúc nổi tiếng của nhạc sĩ... Nhạc sĩ Ngân Giang là một trong những tên tuổi quen thuộc nhất của nhạc vàng Việt Nam thời kỳ... Giới nhạc sĩ nói chung, và các nhạc sĩ sáng tác nhạc vàng nói riêng, hầu hết là nam giới,... Chuyện tình của tôi, tan vỡ từ lâu rồi tưởng không bao giờ còn nhớ Nhưng bỗng một hôm trên... Ai đó đã nói rằng: “Mối tình đầu như vết chân trên cát. Bước nhẹ nhàng nhưng mãi mãi in sâu”.... Đường Tình Đôi Ngả là một trong những sáng tác nổi tiếng nhất của nhạc sĩ Ngân Giang được ký... © 2020NhacXua.VN- Nhạc Xưa Thời Báo.

Sầu lẻ bóng

Viết từ hình ảnh thực tế ga tàu đêm Sài Gòn xưa những chiều mưa ngâu lạnh lẽo tiễn đưa binh sĩ tiền tuyến biên thùy. Tiếng còi tàu xé nát không gian tĩnh lặng cùng giọt nước mắt biệt ly lăn dài trên má người thiếu nữ chốn hậu phương đã khơi nguồn cảm hứng vô tận để ông dệt nên bản tình ca u sầu diễm lệ bất hủ này.

Nhớ chăng là lúc em đến trong màu trắng…

Nhạc sĩ Dzũng Chinh sinh năm 1941 và qua đời năm 1969 khi mới 28 tuổi. Trong cuộc đời ngắn ngủi gắn liền với binh nghiệp của mình, nhạc sĩ Dzũng Chinh sáng tác không nhiều, nhưng ông cũng có những bài hát trở thành bất tử và là đại diện tiêu biểu nhất của dòng nhạc vàng, đặc biệt làNhững Đồi Hoa Sim, Tha La Xóm Đạo,cùng 2 ca khúc ít được biết đến hơn nhưng cũng rất hay làĐêm Dài Chưa Muốn SángvàLời Tạ Từ. Mới đây, trong chương trình Bước Chân Dĩ Vãng số 9 trêm Jimmy TV, nữ danh ca nhạc vàng Trúc Mai đã tiết lộLời Tạ Từchính là ca khúc mà nhạc sĩ Dzũng Chinh viết tặng cho cô, không lâu sau đó thì ông đã hy sinh trên trận địa… Nhớ chăng là lúc em đến trong màu trắng, hối tiếc bên một ngườiGói trong mộng ước, nát vỡ tan giọng hát, biết em vui đường naoMà để giờ đây nặng nề âm thầm bước đi trên lối về ngập đầyMột bài thơ còn chép nơi trang giấy lời như tráchNgõ về sao vắng giữa lúc trời đêm không trăng… Phút giây chợt nhớ không ngước khi nhìn đến lúc bước chân vào đờiBiết đâu là bến giữa lúc tay còn trắngBiết ai nay đổi thay… Từng lá vàng rơi ngập ngừng sao là khi hoa chưa nở trọn một mùamà đổi thay tà áo trắng để úa mờ trăng sángchuyến đò hôm ấy chắc cũng buồn trong heo may Bài hát mang một nỗi buồn thật nhẹ nhàng, mang niềm nuối tiếc về một chuyện tình ngày xưa mang nhiều mộng ước. Nàng thì như một thiên thần áo trắng lung linh bên đời, còn chàng thì chỉ có đôi tay trắng khi bước chân vào đời. Ca sĩ Trúc Mai kể lại, vào thập niên 1960, trục đường Lê Lợi là nơi tập trung rất nhiều phòng trà, trong đó giao lộ 3 con đường Lê Lợi – Nguyễn Trung Trực – Công Lý có 2 phòng trà mà cô cộng tác thường xuyên là Bồng Lai và Quốc Tế. Mỗi tối cô hát ở phòng trà Bồng Lai ngay góc Lê Lợi – Nguyễn Trung Trực, rồi sau đó băng qua bên kia đường Nguyễn Trung Trực để đến hát ở phòng trà Quốc Tế. Ngày đó khi đi hát, Trúc Mai thường mặc áo dài trắng, quần trắng. Một lần trời mưa ngập nước, cô phải nâng tà áo để bước qua “lối ngập đầy” vì sợ bùn lấm lem. Hình ảnh cô ca sĩ vóc người nhỏ nhắn trong tà áo dài tinh khôi nâng áo bước qua đường đó đã lọt vào tầm mắt của nhạc sĩ Dzũng Chinh đang ngồi ở phòng trà nhìn ra, làm cho ông nhớ về cuộc tình của chính mình thuở mới bước vào đời, nên đã sáng tác thành ca khúcLời Tạ Từ. Nhưng thôi xin tha thứ một ngườiKhi biết rằng đời không đem lại câu ước hẹnNay đường đời đành hai lốiCòn đâu anh ơi những kỷ niệm buồn xưa ấy Gói trọn một lời hoen áo mong manhVui chi bước chân độc hànhĐã mấy lần rồi Xuân đã vềMột mùa Đông lạnh lẽo với giá buốtVà từng Thu tìm đến với chiếc lá vàng hận rơi. Khi đường đời đã đành đoạn chia thành hai lối, dù muộn nhưng nhạc sĩ nói lời “tha thứ” cho người tình phụ và không có lời trách móc, vì biết rằng “đời không đem lại câu ước hẹn” là do số phận định sẵn, và vì hoàn cảnh vốn đã khác biệt nhau, nên khi một người vui duyên mới thì một người đành lặng lẽ bước chân độc hành buồn suốt 4 mùa Thu qua Đông tới và Xuân về đã mấy lần. Đến nay là hết anh hỡi đâu là phút hối tiếc xin tạ từBiết mai lại sáng bóng tối đem vùi lấp biết bao nhiêu lời thơĐể tiếng đàn rơi thì thầm bên đèn khuya mưa không ướt một lời thềNgõ về thôi lần đó không gian vẫn màu tê táiVới tình xưa ấy cũng sẽ buồn như hôm nay… Chuyện tình buồn đã qua lâu nhưng nỗi buồn vẫn luôn là tươi mới cứa sâu vào lòng người. Tình xưa nhưng nỗi buồn thì vẫn hôm nay. Từng đêm tiếng đàn rơi từng phím thì thầm bên đèn khuya, người nhạc sĩ ghép lại thành bài hát, để rồi hôm sau đến đưa tận tay nhờ Trúc Mai hát. Click để nghe ca sĩ Trúc Mai hát Lời Tạ Từ trước 1975 Ca sĩ Trúc Mai kể lại rằng sau khi nhận bài hát và thu thanh, thì sau đó nghe một người bạn của nhạc sĩ Dzũng Chinh kể lại rằng nhạc sĩ đã có cảm tác để sáng tácLời Tạ Từkhi nhìn thấy một hình dáng áo trắng mong manh băng qua bên kia đường Nguyễn Trung Trực, đó chính là khoảnh khắc rất đẹp của ca sĩ Trúc Mai. Bài: Đông KhaBản quyền bài viết của nhacxua.vn Trong cuộc đời ngắn ngủi chỉ 28 năm của nhạc sĩ Dzũng Chinh, ông để lại rất ít tác phẩm,... Thập niên 1960 tại Sài Gòn là thời kỳ hoàng kim của thể loại dĩa nhựa với rất nhiều hãng... Tha La là một địa danh nổi tiếng trong nhạc vàng, xuất hiện trong những bài hát Hận Tha La,... Với mảnh bằng tú tài Tây trong tay, tôi rời quê nhà lên Thanh Hóa dạy học. Nhãn mác con... Dzũng Chinh là một người lính VNCH, tác giả bài hát Những đồi hoa sim phổ thơ Hữu Loan nổi... © 2020NhacXua.VN- Nhạc Xưa Thời Báo.

Tuyệt Phẩm Thơ Phổ Nhạc

Xem tất cả

Kho Tàng Lưu Trữ

Tác phẩm tiêu biểu

Xem tất cả
Featured Story

Diễm xưa

Tổng quan “Diễm xưa” là tình khúc tiền chiến diễm lệ và nổi tiếng nhất của Trịnh Công Sơn, sáng tác năm 1960 tại cố đô Huế. Tác phẩm lấy cảm hứng từ...

Bài viết nổi bật
Mới cập nhật

Bao Giờ

Tác phẩm mới được tổng hợp và đưa vào hệ thống.

Tác phẩm
Mới cập nhật

Ba Mươi Năm

Tác phẩm mới được cập nhật vào kho lưu trữ kỹ thuật số.

Tác phẩm

Góc Kiến Thức

Ngày này năm xưa

Tháng 5 năm 2014: Hiện tượng "Chắc ai đó sẽ về" làm khuynh đảo các bảng xếp hạng V-Pop, đồng thời mở ra cuộc tranh luận lớn nhất về vấn đề bản quyền trong lịch sử âm nhạc Việt Nam.

Bạn có biết?

Ca khúc 'Nhật ký của mẹ' của nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung là một trong số ít bài hát Việt Nam có MV bằng tranh cát nổi tiếng khắp thế giới.

Kỷ lục Âm nhạc

  • 🏆 Nghệ sĩ nam có nhiều MV trăm triệu view nhất: Sơn Tùng M-TP
  • 🏆 Cống hiến nhiều nhất: Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn

Kết nối nghệ sĩ & Tác phẩm

NETWORK HIGHLIGHT

Làn Sóng Xanh Era

Khám phá mạng lưới kết nối giữa các nhạc sĩ và ca sĩ định hình âm nhạc đại chúng Việt Nam những năm 1990-2000.

Khám phá bản đồ
Bộ sưu tập

Giai Thoại & Câu Chuyện

Những câu chuyện thâm cung bí sử, hoàn cảnh sáng tác phía sau những bài hát bất hủ.

Bộ sưu tập

Thơ Phổ Nhạc

Sự giao thoa tuyệt đẹp giữa thi ca và âm nhạc. Những bài thơ được chắp cánh bởi giai điệu.

Vintage sheet music and instruments
Bộ sưu tập đặc biệt

Giai đoạn vàng trước 1975

Một góc nhìn sâu sắc về các trào lưu âm nhạc đa dạng đã nảy nở tại Sài Gòn.